Naast het Yin Yang principe, is ook de 5 Elementenleer een uitgangspunt voor Shiatsu.

Deze theorie gaat ervan uit dat alles voortdurend in beweging is, en gaat uit van het natuurlijk evenwicht.
Zo hebben we de cyclus van de seizoenen, het ritme van de dag, maar ook de fasen in een mensenleven.

De cyclus van de 5 Eementenleer gaat uit van de 5 seizoenen; herfst, winter, lente, zomer en nazomer. Elk seizoen is verbonden met een element. Zo hoort het element Metaal bij de herfst, Water bij de winter, Hout bij de lente, Vuur bij de zomer en Aarde bij de nazomer.

Elk element heeft zijn eigen kenmerkende eigenschappen. Het zijn symbolen voor fysiologische en psychische processen die zich in de mens afspelen.

Het stromen van de energie gaat volgens een vast patroon. Zo zie je in de Sheng-cyclus (levenscyclus) dat de elementen elkaar positief beïnvloeden in de richting van de wijzers van de klok mee.
Zo is Water nodig om Hout te laten groeien, kan het Hout worden verbrand (dus Vuur), waardoor as (Aarde) ontstaat.. as heeft een metaalachtige kleur (als Metaal) en kan worden omgesmolten tot een vloeistof.

Daarnaast zie je in de Ko-cyclus dat de elementen elkaar kunnen afremmen of beperken, omdat ze elkaar anders oneindig zouden versterken.

De elementen beïnvloeden elkaar nog steeds in de richting van de wijzers van de klok mee, maar slaan nu elke keer een element over.

Zo dooft Water het Vuur, Vuur smelt Metaal, Metaal hakt Hout, Hout stabiliseert de Aarde (denk aan wortels) en Aarde damt Water in (dijk).

Als derde kan het nog voorkomen dat een element in de Ko-cyclus het volgende element niet kan controleren. Bijvoorbeeld het Water kan het Vuur niet blussen omdat het te sterk is. Het Water wordt dan door het Vuur veracht en deze cyclus, die dus eigenlijk tegen de Ko-cyclus in gaat, wordt de Verachtings-cyclus genoemd.

De 5 Eementenleer geeft de mogelijkheid klachten van lichaam en geest te zien als een symptoom van een achterliggende oorzaak. Door het achterhalen van de oorzaak kun je ervoor zorgen dat de symptomen (klachten) ervan kunnen verdwijnen. Het is dus belangrijk inzicht te krijgen in jezelf en je gedrag.